ประโยคความรวม (อเนกัตถประโยค) คือประโยคที่รวมเอาประโยคความเดียวตั้งแต่ ๒ประโยค
ขึ้นไปมารวมกัน โดยใช้สันธานเป็นตัวเชื่อมแต่ก็สามารถแยกออกเป็นประโยคความเดียว
ที่มีใจความสมบูรณ์ได้เหมือนเดิมโดยไม่ต้องเพิ่มส่วนใดส่วนหนึ่งในประโยค
เช่น
ประโยคความรวม |
ประโยคความเดียว |
ประโยคความเดียว |
สันธาน |
ฉันอ่านหนังสือแต่
น้องเล่นตุ๊กตา |
ฉันอ่านหนังสือ |
น้องเล่นตุ๊กตา |
แต่ |
ประโยคความรวมแบ่งย่อยได้เป็น ๔ แบบ ดังนี้
๒.๑ ประโยคที่มีเนื้อความคล้อยตามกัน คือ ประโยคความเดียว ๒ ประโยค
ที่นำมารวมกันโดยมีเนื้อความสอดคล้องกันมีสันธาน และ แล้ว แล้ว...ก็ ครั้ง...จึง
พอ...ก็ ฯลฯ เป็นตัวเชื่อม แบ่งเป็น ๒ ลักษณะ คือ
๒.๑.๑ ประธานหนึ่งคนทำกริยา ๒ กริยาต่อเนื่องกัน เช่น
ประโยคความรวม |
ประโยคความเดียว |
ประโยคความเดียว |
สันธาน |
พอฉันทำการบ้านเสร็จก็ไปดูโทรทัศน์ทันที |
ฉันทำการบ้านเสร็จ |
ฉันไปดูโทรทัศน์ |
พอ...ก็ |
๒.๑.๒ ประธานสองคนทำกริยาอย่างเดียวกัน เช่น
ประโยคความรวม |
ประโยคความเดียว |
ประโยคความเดียว |
สันธาน |
สุมาลีและจินดาเรียน
ยุวกาชาดเหมือนกัน |
สุมาลีเรียนยุวกาชาด |
จินดาเรียนยุวกาชาด |
และ |
๒.๒ ประโยคที่มีเนื้อความขัดแข้งกัน คือ ประโยคความเดียว ๒ ประโยค
ที่นำมารวมกัน โดยมีเนื้อความขัดแย้งกัน กริยาในแต่ละประโยคตรงกันข้ามกัน
ส่วใหญ่จะมีสันธาน แต่ แต่ทว่า กว่า...ก็ ฯลฯ เป็นตัวเชื่อม เช่น
ประโยคความรวม |
ประโยคความเดียว |
ประโยคความเดียว |
สันธาน |
ฉันรักเขามากแต่ทว่า
เขากลับไม่รักฉันเลย |
ฉันรักเขามาก |
เขากลับไม่รักฉันเลย |
แต่ทว่า |
๒.๓ ประโยคที่มีเนื้อความให้เลือกเอาอย่างใดอย่างหนึ่ง คือ ประโยคที่มี
กริยา ๒ กริยาที่ต่างกัน มีสันธาน หรือ หรือไม่ก็ มิฉะนั้น...ก็ ฯลฯ เป็นตัวเชื่อม เช่น
ประโยคความรวม |
ประโยคความเดียว |
ประโยคความเดียว |
สันธาน |
แก้วหรือไม่ก็ก้อยไปช่วยแม่ยกของหน่อยจ้ะ |
แก้วไปช่วยแม่ยกของ |
ก้อยไปช่วยแม่ยกของ |
หรือไม่ก็ |
๒.๔ ประโยคที่มีเนื่อความเป็นเหตุเป็นผล คือ ประโยคที่มีประโยคความ
เดียวประโยคหนึ่งมีเนื้อความเป็นประโยคเหตุและมีประโยคความเดียวอีกประโยค
หนึ่งมีเนื้อความเป็นประโยคผล มีสันธาน จึง ฉะนั้น ดังนั้น เพราะฉะนั้น ฯลฯ
เป็นตัวเชื่อม เช่น
ประโยคความรวม |
ประโยคความเดียว |
ประโยคความเดียว |
สันธาน |
เพราะเธอเป็นคนเห็น
แก่ตัวจึงไม่มีใครคบค้า
สมาคมด้วย |
เธอเป็นคนเห็นแก่ตัว
(ประโยคเหตุ) |
ไม่มีใครคบค้าสมาคมด้วย
(ประโยคผล) |
เพราะ...จึง |
ข้อสังเกต ประโยคความรวมที่มีเนื้อความเป็นเหตุเป็นผลนั้น ประโยคเหตุจะต้องมาก่อน
ประโยคผลเสมอ |
ข้อสังเกต ประโยคความรวมจะมีคำว่า และ แต่ หรือ ก็ เป็นสันธานเชื่อมประโยค |
|